Nederlandse huishoudens betalen aanzienlijk meer voor gas dan in de meeste andere Europese landen. Met een gemiddelde gasprijs van 17,8 cent per kilowattuur (kWh), inclusief belastingen en netwerkkosten, heeft Nederland de op twee na hoogste gasprijs in Europa. Alleen Zweden en Zwitserland kennen hogere tarieven. Deze gegevens komen uit een analyse van energievergelijk.nl, gebaseerd op de Household Energy Price Index (HEPI).

Zware belastingdruk op gas

De hoge gasprijs in Nederland is voornamelijk te wijten aan de forse belastingdruk. Ruim 60% van het variabele gastarief bestaat uit energiebelastingen en btw. Dit maakt Nederland koploper in Europa, gevolgd door Slowakije (32,8%) en Zweden (31%). Energiedeskundige Koen Kuijper van energievergelijk.nl stelt dat de hoge belasting bedoeld is om gasverbruik te ontmoedigen en de overstap naar elektriciteit te stimuleren. Maar volgens hem is dit voor veel huishoudens niet haalbaar.

"De overstap naar een aardgasvrije woning vereist hoge investeringen in bijvoorbeeld warmtepompen en isolatie. Voor huishoudens met beperkte middelen voelt deze belasting daarom oneerlijk," aldus Kuijper.

Obstakels voor verduurzaming

Hoewel de hoge belastingen verduurzaming moeten stimuleren, blijken er diverse obstakels te zijn die dit bemoeilijken:

• Hoge investeringskosten voor warmtepompen en isolatiemaatregelen.
• Onvoldoende isolatie in veel woningen, met name in oudere huizen.
• Huurwoningen, waarbij verhuurders vaak verantwoordelijk zijn voor verduurzaming, wat niet altijd wordt opgepakt.

Voor huishoudens die volledig van het gas af zijn, ligt de belastingdruk aanzienlijk lager. Zij profiteren van lagere energiekosten dankzij alternatieve verwarmingsopties zoals warmtepompen en betere isolatie.

Energierekening stijgt ondanks belastingverlaging

Hoewel de energiebelasting op gas en elektriciteit in 2025 licht is verlaagd (0,6 cent per kuub gas en 0,9 cent per kWh stroom), stijgen de totale energiekosten door hogere netbeheerkosten. Bij een gemiddeld energieverbruik resulteert dit in een stijging van 1 tot 5 euro per maand op de energierekening.

Elektriciteit in Nederland relatief betaalbaar

In tegenstelling tot gas behoort de elektriciteitsprijs in Nederland tot de middenmoot in Europa. Met 25,2 cent per kWh ligt deze net boven het Europese gemiddelde (23,5 cent). Dit contrasteert sterk met buurlanden als Duitsland (40 cent per kWh) en België (37 cent per kWh), waar de elektriciteitsprijzen aanzienlijk hoger liggen. Landen als Noorwegen en Zweden profiteren daarentegen van goedkope waterkracht, terwijl Oost-Europese landen de prijzen laag houden door subsidies en prijsplafonds.

Over het onderzoek

De cijfers zijn afkomstig uit de Household Energy Price Index (HEPI) van december 2024. Deze index vergelijkt energieprijzen in 33 Europese hoofdsteden en maakt gebruik van gestandaardiseerde maten, zoals de prijs per kilowattuur, om verschillen in gasverbrandingswaarden per land te compenseren. De data zijn verzameld door e-Control, MEKH en VaasaETT en geanalyseerd door energievergelijk.nl.

Meer informatie over energietarieven en vergelijkingsopties is beschikbaar via energievergelijk.nl.

bron: energievergelijk.nl